Headlines News :
Home » , , , , , » Alterasaun Lei KOMSOS, PN Aprova Unanimidade

Alterasaun Lei KOMSOS, PN Aprova Unanimidade

Written By Timor News Online on 10/27/2014 | 8:24 PM



Parlamentu Nasional Segunda (27/10) horseik, halo ona alterasaun ba lei Komunikasaun Sosial ne’ebé Prezidente da Republika Taur Matan Ruak veto hodi haruka ba Tribunal Rekursu.
Alterasaun Lei Komunikasaun Sosial ne’e, Parlamentu Nasional Aprova ona ho votu unanimidade, afavor 58, kontra 0 no absteinsaun 0.
Lei komunikasaun Sosial ne’ebé Tribunal Rekursu haruka ba Parlamentu Nasional ne’e, husu atu halo reformulasaun ba artigu 20, 24 no artigu 40. Maibe Parlamentu Nasional halo deit alterasaun ba artigu 20 no 40, i artigu 24 Parlamentu mantein.
Artigu 24 ne’ebe maka Parlamentu Nasional mantein ne’e, regula kona-ba ema estranjeirus sira ne’ebe maka atu mai investe iha orgaun komunikasaun sosial Timor Lese nian, tenki priense criteria ne’ebé maka lei ne’e defini ona.
Antes atu halo alterasaun ba lei komunikasaun sosial ne’e, Sekertariu Estadu Komunikasaun Sosial (SKOMS) Nelio Isaac hatete katak, Governu apresia desiszoens ne’ebe maka mai iha Parlamentu Nasional. Tanba ne’e, governu mos prontu atu esplika situasaun ida ne’e.
“Iha buat balu ne’ebe maka tenki tau duni konsiderasaun, tannba mesmu Tribunal Rekursu la halo komentariu ba lei ida ne’e, maibe ami nia hanoin katak, ita loke tan hanoin balu, li-liu kona-ba atribuisaun kompetensia konselhu da imprensa,”dehan Nelio.
Tanba konselhu da imprensa mak se iha kompetensia atu halo fiskalizasaun no mediasaun ba desputas ne’ebe akontese entre fontes informasoens ho media.
Ne’eduni, Nelio Izaac dehan, sebele, governu ho Parlamentu Nasional konsidera mos artigu ida iha ne’eba, hodi dehan deit katak, sei buat balu ne’ebé maka seidauk regula iha lei ne’e, bele regula iha estatutu konselhu da imprensa.
“Karik ita bele aumenta tan artigu ida, li-liu iha capital estranjeirus ninian, tanba se ita nia dezenvolvimentu capital merkadu ekonomika ita rai laran mak iha karik, ita bele deklara iha ne’e katak, capital estranjerus ne’ebe maka atu investe iha orgaun komunikasaun sosial, pasar modal,”esplika Nelio Isaac.
Maibe tanba Timor Leste nia situasaun ne’e laiha, entaun tenki define mos iha lei komunikasaun sosial ne’e hanesan ne’e.
Kestaun ne’e atu deklara katak, kuandu aban bainrua iha ema estranjeirus ruma nia investe tiha osan maka’as, iha orgaun komunikasaun sosial, depois governu nu’udar ema ne’ebe implementa lei, atu halo protesta ruma katak ema estranjeirus ne’e kontra lei, maibe ema sira ne’e ulun fatuk to’os nafatin, hodi lori situasaun ne’e ba Tribunal, Tribunal mos bele deklara buat ruma katak, Governu ka Estadu sala.
“Sansaun indisiplinar ne’e ita bele dehan katak, kuandu informasaun la los, konselhu da imprensa bele fó sansaun ida katak, jornalista ne’e nia kompetensia jornalismu ne’e sidauk naton, bele fó tan oportunidade ba nia atu halo fali estaziariu hodi aumenta nia kuñesementu, ou at liu tan bele hapara nia professionalism hanesan jorna lisa,”esplika Nelio Isaac.
Alende ne’e, Prezidente Parlamentu Nasional Vicente Guterres mos hatete katak, lei Komunikasaun Sosial ne’ebé Prezidente da Republika Veto ne’e, Parlamentu aseita balu, no balu la’e.
“Ita nia posisaun ne’e, pelemenus manifestada husi bankada hat iha Parlamentu Nasional ne’e. sei ita aprova proposta alterasaun sira ne’e, ita tenki mos konsekuentemente ita tenki mos adekua priambulu atu justika ita nia, possible, rajuabel I fundamentabel,”dehan Vicene Guterres.
Iha sorin seluk, Xefe Bankada CNRT Natalino dos San tos hatete katak, fulan ida ne’e nia laran, iha presaun maka’as, li-liu ba orgaun soberanu liu husi media komunikasaun sosial, ba desizaun ne’ebe maka Parlamentu Nasional foti tiha ona.
“Ohin ita mai fila-fali atu afirma fali, atu hare ba kestaun intrese nasional ida ne’ebé ita preokupa, i ema seluk la preokupa, sira hanoin katak, intrese nasional ne’e, so Parlamentu Nasional ka Governu maka preokupa,”dehan Natalino.
Nia hatutan, iha organizasaun balu, tau sira nia an hanesan independente, livre los maibe laiha responsabilidade atu garante intrese nasional.
Tanba ne’e, desizaun politika ne’ebé Parlamentu Nasional, liu husi Partidu politika sira ne’ebé hetan maioria konfiansa husi povu, atu asegura orgaun soberanu no Estadu ida ne’e nia dignidade. Ho ida ne’e maka, Parlamentu Nasional foti desizaun ida ne’e, li-liu ba iha artigu 24 kona-ba asuntus kapital estranjeiru.
Desizaun ne’ebé foti ona husi reprezentante politika iha Estadu ida ne’e, no konfisaun relijiozus Diocese tolu iha Timor laran mos ba fó ninia hanoin inklui mos NGO sira katak, tenki regula duni hanesan ne’e.
“Kona-ba artigu 24, Parlamentu Nasional persija atu mantein pozisaun. Tanba ida ne’e maka tenki halo apresiasaun iha Parlamentu Nasional, atu hare fila-fali artigu balu hodi halo reformulasaun, maibe artigu 24 tenki mantein,”katak Natalino.
Iha fatin hanesan, Xefe Bankada FRETILIN Aniceto Guterres mos afirma katak, bainhira sira deside atu halo reapresiasaun, sira kaer ba konstituisaun RDTL, artigu 149 pontu 3.
Se Parlamentu Nasional mantein ho artigu 24 ida ne’e, pelemenus tenki iha justifikasaun ida ne’ebé klaru katak, tanba saida maka Parlamentu Nasional hakarak mantein ida ne’e.
“Ita dehan reformulasaun ne’e laos obrigatoriu, maibe ba hau obrigatoriu. Ita tenki respeita no iha poder masimu atu hatete katak, inkonstitusional ne’e, so Tribunal, maibe ita tenki reformula, tanba ita nia diploma ne’e, la kontraria ho konstituisaun RDTL,”esplika Aniceto Guterres.
Alende ne’e, Xefe Bankada PD Lurdes Bessa mos hatete katak, Parlamentu tenki iha apresiasaun foun, husi artigu tolu (artigu 20-40 no artigu 24) ne’ebe Prezidenta da Republika no Tribunal haruka fali ba Parlamentu Nasional.
Nia hatutan, se lei ne’e Prezidente da Republika haruka ba fali Parlamentu, entaun tenki reformula.
Kuandu lei ida ne’e Parlamentu Nasional konsidera nu’udar imflasaun, katak tenki hetan sansaun indisiplinar ba jornalista ne’ebé publika notisia falsu ho dalan manipulasaun.
Ba sira ne’ebé maka hetan ka halo ho dalan manipulasaun ba intrese politika grupu balu nian, hodi la respeita ema sira ne’ebé inosente ka ema sira ne’ebé iha hela prosesu revizaun nia laran.
Iha sorin seluk mos, Maria Adozinda husi Bankada Freti Mundança mos afirma katak, desizaun ne’ebé foti tiha ona husi liders bankada sira atu halo reapresiasaun, ba lei ne’e, tenki mantein desizaun ne’e.
“Ho alterasaun lei ne’e, esplika klaru ona katak, lei ne’e sei laiha poema, maibe iha deit asaun indisiplinar ruma ba jornalista ne’ebe maka publika notisia falsu, maibe sei regula mos tuir estatutu konselhu de imprensa,”dehan Adozinda.tap
Source: Diairu JN
Share on :

0 Comentarius:

Speak up your mind

Tell us what you're thinking... !

SPONSOR

Hare'e Ami Nia Sponsor

Sponsor

Hare'e Ami Nia Sponsor

 
Support : Creating Website | Timor Free | Timor Free
Proudly powered by Blogger
Copyright © 2014. Opini Timor - All Rights Reserved
Template Design by Creating Website Published by Mas Template Download This Free Blogger Template